Πίσω από τα φωτισμένα ταβερνάκια της κεντρικής Πλάκας, με τα ζωντανά μπουζούκια και τα μενού σε τέσσερις γλώσσες, κρύβεται μια γειτονιά με αυθεντικό χαρακτήρα: νεοκλασικά κτίρια, ήσυχα σοκάκια και μια ιστορία που ξεπερνά τους δύο αιώνες. Η Πλάκα υπήρξε η πρώτη κατοικημένη περιοχή της σύγχρονης Αθήνας μετά την ίδρυση του ελληνικού κράτους, και πολλά από τα ίχνη εκείνης της εποχής παραμένουν ορατά για όποιον ξεφύγει λίγα μέτρα από τους κύριους άξονες. Ένας οδηγός για να δείτε την Πλάκα από άλλη οπτική γωνία.
Αναφιώτικα: το κυκλαδίτικο χωριό στην καρδιά της πόλης
Χτισμένη στα 1861-1863 από κτίστες με καταγωγή από την Ανάφη —οι οποίοι είχαν κληθεί στην πρωτεύουσα για την ανέγερση των ανακτόρων του Όθωνα και έχτισαν πρόχειρα τα δικά τους σπίτια στο πρότυπο της γενέτειράς τους, ώστε να μη χρειάζονται οικοδομική άδεια— η γειτονιά των Αναφιώτικων διατηρεί μέχρι σήμερα ασβεστωμένα σπίτια, στενά καλντερίμια και αυλές γεμάτες γλάστρες, θυμίζοντας νησιώτικο οικισμό στους πρόποδες της Ακρόπολης. Πρόκειται για κατοικημένη γειτονιά, οπότε συνιστάται διακριτικότητα κατά την περιήγηση και αποφυγή φωτογράφισης μέσα σε ιδιωτικές αυλές.
Οδός Τριπόδων και τα νεοκλασικά της Πλάκας
Η οδός Τριπόδων, με τα διατηρητέα νεοκλασικά κτίρια της και τα μικρά ατελιέ καλλιτεχνών, προσφέρει μια πιο ήρεμη εικόνα της γειτονιάς σε σχέση με τους πολυσύχναστους πεζόδρομους γύρω από την Αδριανού. Το όνομά της προέρχεται από τα αρχαία χορηγικά μνημεία —τρίποδες— που στήνονταν εκεί κατά την αρχαιότητα προς τιμήν νικητών θεατρικών αγώνων, ένα από τα οποία, το Μνημείο του Λυσικράτους, σώζεται μέχρι σήμερα στην κοντινή πλατεία και αποτελεί το παλαιότερο σωζόμενο χορηγικό μνημείο της Αθήνας.
Το Πανεπιστήμιο και το Μουσείο Λαϊκής Τέχνης
Λίγο πιο πάνω, το κτίριο του Παλαιού Πανεπιστημίου στην οδό Θόλου —σήμερα μουσειακός χώρος— υπενθυμίζει ότι η Πλάκα φιλοξένησε τα πρώτα ακαδημαϊκά μαθήματα του νεοσύστατου ελληνικού κράτους πριν από τη μεταφορά του Πανεπιστημίου στη σημερινή του θέση. Σε κοντινή απόσταση, μικρά, λιγότερο διαφημισμένα μουσεία λαϊκής τέχνης και παραδοσιακών οργάνων προσφέρουν μια πιο ήσυχη εναλλακτική στην πολιτισμική εξερεύνηση της γειτονιάς.
Πού να αποφύγετε και πώς να διαλέξετε εστιατόριο
Οι επισκέπτες καλό είναι να είναι προσεκτικοί με ταβέρνες που διαθέτουν φωτογραφημένα, πολύγλωσσα μενού στην είσοδο και άτομα που καλούν περαστικούς μέσα —συνήθως σαφή ένδειξη τουριστικής παγίδας με φουσκωμένες τιμές και μέτρια ποιότητα. Καλύτερη επιλογή αποτελούν τα μαγαζιά σε δευτερεύοντες δρόμους, μακριά από τους κύριους άξονες Κυδαθηναίων και Αδριανού, όπου το γεύμα απευθύνεται περισσότερο σε ντόπιους παρά σε περαστικούς τουρίστες. Ένας απλός κανόνας: όσο πιο κοντά σε φωτισμένο, πολυσύχναστο πεζόδρομο, τόσο μεγαλύτερη προσοχή χρειάζεται στην επιλογή.
Πότε να επισκεφθείτε τη γειτονιά
Οι πρωινές ώρες, πριν συγκεντρωθεί το μεγαλύτερο μέρος του τουριστικού πλήθους, προσφέρουν την πιο αυθεντική εικόνα της Πλάκας —με καταστηματάρχες να ανοίγουν τα μαγαζιά τους και ελάχιστη κίνηση στα καλντερίμια των Αναφιώτικων. Το βράδυ, αντίθετα, η κεντρική Πλάκα αποκτά τη γνωστή, πιο τουριστική ατμόσφαιρα, ενώ τα Αναφιώτικα παραμένουν σχετικά ήσυχα λόγω της κατοικημένης τους φύσης.
