Ο Ενιαίος Φόρος Ιδιοκτησίας Ακινήτων παραμένει η βασική ετήσια φορολογική υποχρέωση για όσους κατέχουν ακίνητη περιουσία στην Ελλάδα, με τον υπολογισμό του να βασίζεται σε συγκεκριμένα κριτήρια. Φέτος, περίπου 900.000 φορολογούμενοι βλέπουν ουσιαστική διαφορά στο εκκαθαριστικό τους, καθώς τίθενται σε εφαρμογή διευρυμένες εκπτώσεις και απαλλαγές.
Πώς υπολογίζεται ο φόρος
Ο κύριος φόρος υπολογίζεται με βάση τη γεωγραφική θέση, την επιφάνεια, την παλαιότητα, τον όροφο και άλλα χαρακτηριστικά του ακινήτου, ενώ ο συμπληρωματικός φόρος επιβάλλεται όταν η συνολική φορολογητέα αξία της ακίνητης περιουσίας ενός φυσικού προσώπου υπερβαίνει τις 500.000 ευρώ. Η εκκαθάριση για το σύνολο των περίπου 7,3 εκατομμυρίων ιδιοκτησιών στη χώρα αναρτάται συνήθως πριν τα μέσα Μαρτίου, με τη συνολική εισπρακτέα αξία να διαμορφώνεται κοντά στα 2,3 δισ. ευρώ. Ο φόρος καταβάλλεται σε έως 12 μηνιαίες δόσεις, με την πρώτη να λήγει στο τέλος Μαρτίου.
Ποιοι δικαιούνται μειώσεις ή απαλλαγές
Πλήρη απαλλαγή από τον ΕΝΦΙΑ δικαιούνται νοικοκυριά με τρία ή περισσότερα παιδιά, καθώς και άτομα με αναπηρία άνω του 80%, εφόσον το συνολικό φορολογητέο οικογενειακό εισόδημα του τελευταίου φορολογικού έτους δεν υπερβαίνει τις 12.000 ευρώ — ποσό που προσαυξάνεται κατά 1.000 ευρώ για τον/τη σύζυγο ή σύντροφο και για κάθε εξαρτώμενο μέλος. Έκπτωση 50% προβλέπεται για φορολογούμενους που πληρούν σωρευτικά εισοδηματικά, περιουσιακά και στεγαστικά κριτήρια χαμηλότερης αυστηρότητας. Συνολικά, οι δύο αυτές κατηγορίες αφορούν σχεδόν 1 εκατομμύριο ιδιοκτήτες.
Ξεχωριστή έκπτωση 20% στο ποσό του κύριου και του συμπληρωματικού φόρου ισχύει για περίπου 400.000 νοικοκυριά που έχουν ασφαλίσει την κατοικία τους έναντι φυσικών καταστροφών, εφόσον η αντικειμενική αξία δεν υπερβαίνει τις 500.000 ευρώ (πάνω από αυτό το όριο, η έκπτωση περιορίζεται στο 10%). Αν η ασφάλιση διαρκεί λιγότερο από 12 μήνες μέσα στο έτος, η έκπτωση υπολογίζεται αναλογικά.
Αξίζει να σημειωθεί ότι για πολλούς δικαιούχους των πάγιων εκπτώσεων, το 2026 αναμένεται να είναι η τελευταία χρονιά καταβολής ΕΝΦΙΑ, καθώς από το 2027 προγραμματίζεται πλήρης κατάργηση του φόρου για περισσότερους από μισό εκατομμύριο ιδιοκτήτες που εντάσσονται στη νέα περίμετρο απαλλαγών.
Τι πρέπει να προσέξουν οι ιδιοκτήτες
Ο έλεγχος της ορθότητας των στοιχείων του ακινήτου στο περιουσιολόγιο (έντυπο Ε9) είναι κρίσιμος, καθώς λάθη σε τετραγωνικά μέτρα ή χαρακτηριστικά μπορούν να οδηγήσουν σε λανθασμένο υπολογισμό του φόρου. Κάθε αλλαγή στη σύνθεση της ακίνητης περιουσίας —αγορά, πώληση, κληρονομιά— απαιτεί άμεση ενημέρωση του Ε9, καθώς η εκκαθάριση του ΕΝΦΙΑ βασίζεται ακριβώς σε αυτά τα στοιχεία. Ιδιοκτήτες που δικαιούνται έκπτωση από ασφάλεια κατοικίας θα πρέπει να έχουν ήδη υποβάλει σχετική αίτηση και να έχουν συνδέσει το ασφαλιστήριο συμβόλαιο με το ακίνητο· αν η μείωση ή απαλλαγή δεν εμφανιστεί στην κεντρική εκκαθάριση, υπάρχει η δυνατότητα υποβολής ψηφιακής αίτησης μέσω myAADE εκ των υστέρων.
