Τι ισχύει σήμερα στο κέντρο της Αθήνας
Στα τρία πρώτα Δημοτικά Διαμερίσματα του Δήμου Αθηναίων —που καλύπτουν ουσιαστικά το ιστορικό κέντρο και τις πιο τουριστικές γειτονιές της πόλης— ισχύει ήδη απαγόρευση νέων εγγραφών στο Μητρώο Ακινήτων Βραχυχρόνιας Μίσθωσης. Η νέα Στρατηγική επιβεβαιώνει την παράταση του μέτρου έως τις 31 Δεκεμβρίου 2026, διατηρώντας το «πάγωμα» σε μια περιοχή όπου η πίεση από τα τουριστικά καταλύματα τύπου Airbnb θεωρείται ιδιαίτερα έντονη.
Ανάλογος περιορισμός αναμένεται να επεκταθεί και εκτός Αθήνας: από την 1η Ιουλίου έως τις 31 Δεκεμβρίου 2026 τίθεται σε ισχύ αντίστοιχο «πάγωμα» και στην Α’ Δημοτική Κοινότητα του Δήμου Θεσσαλονίκης, δείχνοντας πως το ζήτημα δεν αφορά αποκλειστικά την πρωτεύουσα αλλά και άλλα μεγάλα αστικά κέντρα της χώρας με αυξημένη τουριστική πίεση.
Οι αριθμοί πίσω από την απόφαση
Η κλίμακα του φαινομένου στην Αθήνα είναι ενδεικτική της ανάγκης παρέμβασης. Σύμφωνα με στοιχεία της πλατφόρμας ανάλυσης AirDNA, τον Μάιο του 2026 καταγράφηκαν 18.945 ενεργές καταχωρήσεις βραχυχρόνιας μίσθωσης μόνο στην Αθήνα, με την πόλη να παραμένει ο μεγαλύτερος αστικός πυρήνας του φαινομένου στη χώρα. Σε εθνικό επίπεδο, η ετησιοποιημένη προσφορά καταλυμάτων έφτασε περίπου τα 150.000 λειτουργούντα καταλύματα το 2025, από περίπου 100.000 το 2019 — αύξηση περίπου 56% μέσα σε έξι χρόνια. Για το 2026, εκτιμάται μάλιστα ότι η Ελλάδα θα ανέβει στην έκτη θέση της Ευρώπης σε αριθμό λειτουργούντων καταλυμάτων βραχυχρόνιας μίσθωσης.
Η ίδια η Στρατηγική αναγνωρίζει ότι σε περιοχές όπως το κέντρο της Αθήνας, τα καταλύματα αυτού του τύπου απορροφούν σημαντικό ποσοστό του συνολικού στεγαστικού αποθέματος, περιορίζοντας τη διαθεσιμότητα κατοικιών για μακροχρόνια ενοικίαση και συμβάλλοντας στην άνοδο των ενοικίων για τους μόνιμους κατοίκους.
Αυστηρότερα πρόστιμα για παραβάτες
Το νέο πλαίσιο προβλέπει σημαντικά αυστηρότερες κυρώσεις για όσους παραβιάζουν την απαγόρευση. Για παραβάσεις προβλέπεται πρόστιμο ίσο με το 50% του εισοδήματος που αποκτήθηκε από τη μη επιτρεπόμενη βραχυχρόνια εκμίσθωση, με κατώτατο όριο τις 20.000 ευρώ. Σε περίπτωση υποτροπής, το πρόστιμο δεν μπορεί να είναι χαμηλότερο από 40.000 ευρώ. Επιπλέον, ακίνητα που βρίσκονται σε περιοχές όπου ισχύει η απαγόρευση διαγράφονται αυτόματα από το Μητρώο όταν μεταβιβαστούν εν ζωή, χωρίς δυνατότητα επανεγγραφής όσο διαρκεί ο περιορισμός — ένα μέτρο που στοχεύει στο να μην «επιβιώνει» η άδεια βραχυχρόνιας μίσθωσης μέσω μεταβίβασης σε νέο ιδιοκτήτη.
Η κριτική: αποσπασματικά μέτρα, όχι συνολική ρύθμιση
Παρά την παράταση της απαγόρευσης, αρκετοί αναλυτές και κοινωνικοί φορείς επισημαίνουν πως η προσέγγιση παραμένει αποσπασματική. Η ίδια η Στρατηγική παραδέχεται ότι τα καταλύματα τύπου Airbnb αυξήθηκαν σχεδόν κατά 56% τη διετία 2019-2025, όμως δεν προτείνεται ένα γενικευμένο σύστημα ποσοστώσεων, ανώτατων ορίων ανά περιοχή ή ευρύτερων γεωγραφικών περιορισμών, όπως εφαρμόζεται ήδη σε άλλες ευρωπαϊκές πόλεις (για παράδειγμα στην Αυστρία, την Ολλανδία ή τη Γαλλία). Αντ’ αυτού, οι ρυθμίσεις παραμένουν εστιασμένες σε συγκεκριμένες περιοχές —όπως το κέντρο της Αθήνας και τμήμα της Θεσσαλονίκης— χωρίς ενιαία εθνική στρατηγική αντιμετώπισης του φαινομένου.
Τι σημαίνει αυτό για ιδιοκτήτες και ενοικιαστές στην Αθήνα
Για τους ιδιοκτήτες ακινήτων εντός του 1ου, 2ου και 3ου Δημοτικού Διαμερίσματος που ήδη διαθέτουν ενεργή άδεια βραχυχρόνιας μίσθωσης, η καθημερινότητα δεν αλλάζει άμεσα — το μέτρο αφορά αποκλειστικά νέες εγγραφές. Για όσους σχεδίαζαν να εντάξουν νέο ακίνητο στο καθεστώς Airbnb εντός των συγκεκριμένων περιοχών, ωστόσο, η επιλογή αυτή παραμένει κλειστή τουλάχιστον έως το τέλος του 2026. Παράλληλα, για ενοικιαστές που αναζητούν μακροχρόνια στέγη στο κέντρο της πόλης, το μέτρο στοχεύει —έστω και μερικώς— στη διατήρηση διαθέσιμου αποθέματος κατοικιών, σε μια αγορά όπου η ζήτηση παραμένει έντονη και τα ενοίκια συνεχίζουν την ανοδική τους πορεία.
