Έναν επιπλέον χρόνο έχουν οι πολίτες για να υποβάλουν αίτηση εξαγοράς διακατεχόμενων δημοσίων κτημάτων. Η νέα καταληκτική ημερομηνία είναι η 11η Σεπτεμβρίου 2027 και ισχύει για όλες τις περιοχές της χώρας, όπως ανακοίνωσε το Υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών στις 8 Σεπτεμβρίου 2026.
Τι αλλάζει με τη νέα παράταση
Η προθεσμία μεταφέρεται κατά ένα έτος, έως τις 11 Σεπτεμβρίου 2027. Η παράταση δεν αλλάζει από μόνη της τα ουσιαστικά κριτήρια του ν. 5024/2023, όπως έχει τροποποιηθεί, αλλά δίνει περισσότερο χρόνο σε κατόχους ακινήτων να συγκεντρώσουν τίτλους, φορολογικά στοιχεία και τεχνικά δικαιολογητικά.
Η διαδικασία αφορά ακίνητα που εμφανίζονται στην ιδιωτική περιουσία του Δημοσίου αλλά βρίσκονται επί μακρόν στην κατοχή ιδιωτών. Δεν πρόκειται για γενική νομιμοποίηση κάθε κατάληψης δημόσιας γης: η διοίκηση ελέγχει την επιλεξιμότητα του ακινήτου και μπορεί να εξαιρέσει εκτάσεις για λόγους δημοσίου συμφέροντος.
Ποιοι μπορούν να υποβάλουν αίτηση
Δικαίωμα αίτησης έχουν φυσικά ή νομικά πρόσωπα που μπορούν να τεκμηριώσουν αδιάλειπτη κατοχή από τους ίδιους ή τους δικαιοπαρόχους τους. Η βασική χρονική προϋπόθεση είναι είτε τουλάχιστον 30 έτη κατοχής με τίτλο είτε τουλάχιστον 40 έτη χωρίς τίτλο.
Στη δεύτερη περίπτωση, το ακίνητο πρέπει να χρησιμοποιείται ως κύρια κατοικία ή βοηθητικός χώρος της, ή για τουριστική, βιοτεχνική, βιομηχανική, εμπορική ή αγροτική δραστηριότητα. Επιπλέον, το ακίνητο πρέπει να έχει δηλωθεί στο Ε9 για τουλάχιστον τα πέντε έτη πριν από την αίτηση. Αίτηση μπορεί να υποβληθεί και για ακίνητο χωρίς κτίσμα.
Τα βασικά δικαιολογητικά που πρέπει να οργανωθούν
Ο φάκελος πρέπει να αποδεικνύει τόσο την ταυτότητα και τη νομιμοποίηση του αιτούντος όσο και την κατοχή, τη θέση και τα χαρακτηριστικά του ακινήτου. Στην πράξη χρειάζεται ιδιαίτερη προσοχή στη συμφωνία μεταξύ τίτλων, Ε9, κτηματολογικών στοιχείων και τοπογραφικού.
- κωδικοί Taxisnet και στοιχεία αιτούντος ή νόμιμου εκπροσώπου
- τίτλοι ή άλλα στοιχεία που θεμελιώνουν τη διαδοχή και τη διάρκεια κατοχής
- δηλώσεις Ε9 της απαιτούμενης πενταετίας
- τοπογραφικό διάγραμμα και στοιχεία εντοπισμού του ακινήτου
- τυχόν δικαστικές αποφάσεις ή κτηματολογικές εγγραφές που συνδέονται με αμφισβήτηση κυριότητας
- εξουσιοδότηση μέσω gov.gr ή με βεβαίωση γνησίου υπογραφής, όταν ενεργεί τρίτο πρόσωπο
Πώς υποβάλλεται η αίτηση βήμα προς βήμα
- Είσοδος στην πλατφόρμα Αιτήσεις Εξαγοράς Δημόσιων Ακινήτων με κωδικούς Taxisnet.
- Καταχώριση των στοιχείων του αιτούντος και ακριβής ταυτοποίηση του ακινήτου.
- Συμπλήρωση των στοιχείων κατοχής και χρήσης και επισύναψη των δικαιολογητικών σε ψηφιακή μορφή.
- Οριστικοποίηση της αίτησης αφού ελεγχθούν τα πεδία, τα αρχεία και τα στοιχεία επικοινωνίας.
- Παρακολούθηση της πορείας και της επικοινωνίας με τις υπηρεσίες μέσα από το ίδιο πληροφοριακό σύστημα.
Η αίτηση και η επικοινωνία με τις αρμόδιες υπηρεσίες γίνονται αποκλειστικά ψηφιακά. Αν διαπιστωθούν ελλείψεις, προβλέπεται ενημέρωση του αιτούντος και προθεσμία για συμπλήρωση. Η έγκαιρη προετοιμασία από μηχανικό, δικηγόρο ή λογιστή μπορεί να περιορίσει ασυμφωνίες που καθυστερούν την εξέταση.
Πώς διαμορφώνεται το τίμημα
Το τίμημα συνδέεται με την αντικειμενική αξία και μπορεί να επηρεάζεται από κοινωνικά κριτήρια. Η νομοθεσία προβλέπει ειδικές μειώσεις σε ορισμένες περιπτώσεις δικαστικής ή κτηματολογικής αμφισβήτησης, καθώς και ειδική μεταχείριση για ακίνητα που κάλυψαν στεγαστικές ανάγκες έπειτα από μαζική εγκατάσταση πληθυσμιακών ομάδων πριν από το 1964.
Η υποβολή αίτησης δεν ισοδυναμεί με αυτόματη έγκριση ή μεταβίβαση κυριότητας. Ο ενδιαφερόμενος πρέπει να περιμένει τον διοικητικό έλεγχο και τον υπολογισμό του τιμήματος πριν λάβει δεσμευτική απόφαση.
Τι πρέπει να ελέγξει ο ενδιαφερόμενος πριν πατήσει υποβολή
- ότι καλύπτεται ο απαιτούμενος χρόνος αδιάλειπτης κατοχής
- ότι η χρήση του ακινήτου ανταποκρίνεται στους όρους όταν δεν υπάρχει τίτλος
- ότι τα στοιχεία Ε9 συμφωνούν με το ακίνητο και καλύπτουν την απαιτούμενη περίοδο
- ότι το τοπογραφικό και οι κτηματολογικές αναφορές περιγράφουν το ίδιο γεωτεμάχιο
- ότι το ακίνητο δεν εμπίπτει σε προφανή εξαίρεση ή ειδικό καθεστώς
Επειδή η υπόθεση αφορά δικαίωμα κυριότητας και οικονομική επιβάρυνση, κάθε φάκελος χρειάζεται εξατομικευμένο νομικό και τεχνικό έλεγχο. Το παρόν κείμενο λειτουργεί ως δημοσιογραφικός οδηγός και όχι ως νομική γνωμοδότηση.
