Connect with us

TOP NEWS

Τι ψάρια πιάνει μια «Γαλάζια Φάλαινα»; Φόβοι για «θερμό επεισόδιο» και στρατηγική των παιγνίων

της Έλσας Παπαιωάννου

Η περιβόητη “Γαλάζια Φάλαινα” δεν ήταν τίποτα άλλο από μια προγραμματισμένη εδώ και ένα χρόνο ΝΑΤΟική άσκηση..

Η Άγκυρα όμως έβαλε μπροστά το ΝΑΤΟ και την άσκηση στην οποία συμμετείχαν και πλοία της Συμμαχίας με στόχο, όπως ομολογεί ο τουρκικός τύπος , να υπενθυμίσει“την ύπαρξης της Τουρκίας” ώστε να δώσει νομιμοποίηση και άλλοθι στην απροκάλυπτη εισβολή της στην κυπριακή ΑΟΖ.

Η άσκηση με την κωδική ονομασία “Γαλάζια Φάλαινα” άρχισε την Πέμπτη 6 Νοεμβρίου κοντά στο οικόπεδο Αφροδίτη οικόπεδο στην κυπριακή ΑΟΖ όπου έχουν γίνει οι έρευνες για πετρέλαιο από αμερικανική εταιρεία και έληξε την Κυριακή 12 Νοεμβρίου.

power

Έγιναν αμυντικοί υποβρύχιοι ελιγμοί με δύναμη κρούσης τη Τουρκία. Έλαβαν μέρος τρεις φρεγάτες ,δύο κορβέτες ,τέσσερα υποβρύχια, τρία περιπολικά αεροσκάφη του ναυτικού ,τρία ελικόπτερα του ναυτικού, ένα πλοίο εφοδιαστικής υποστήριξης και δύο σκάφη της Ακτοφυλακής. Το Αρχηγείο των Αεροπορικών Δυνάμεων της γείτονος έλαβε μέρος με δύο πολεμικά αεροσκάφη.

Μάλιστα ο Αρχηγός του τουρκικού ΑΓΕΝ είχε χρησιμοποιήσει την έναρξη συγκέντρωσης των πλοίων για να αναφερθεί στο γνωστό θέμα με τους κανόνες εμπλοκής.

Η ρητορική του Τούρκου ΑΓΕΝ πλην του ψυχολογικού αποτελέσματος που επιδιώκει -δηλαδή την εσωτερική κατανάλωση και την επίδειξη αποφασιστικότητας-δεν λέει κάτι καινούργιο αφού κανόνες εμπλοκής πάντα υπάρχουν σε όλα τα πολεμικά πλοία που επιχειρούν όχι μόνο σε περίοδο πολέμου αλλά και όταν συμμετέχουν σε ασκήσεις.

Το ερώτημα είναι οι αρμόδιες υπηρεσίες στην Ελλάδα έχουν ενημερώσει καταλλήλως η μια την άλλη και στην συνέχεια όλες μαζί Μέγαρο Μαξίμου, Υπουργεία Εξωτερικών και Άμυνας για το πως χρησιμοποιεί η Άγκυρα το ΝΑΤΟ, τις ΗΠΑ και τη Βρετανία για να προβάλει και να “κατοχυρώσει” τις παρανομίες της που θίγουν την διεθνή έννομη τάξη.

Όλοι λένε σε όλους τους τόνους ότι έχουν ληφθεί όλα τα μέτρα και προσπαθούν να υποβαθμίσουν το γεγονός. Κυβερνητικά στελέχη πάντως τόνιζαν , αμέσως μετά την υπογραφή της Τριμερούς Διακήρυξης (Ελλάδας, Κύπρου, Αιγύπτου) ότι:

“Η εξέλιξη αυτή φυσικά και δυσαρεστεί την Τουρκία , την απομονώνει και αλλάζει τους συσχετισμούς ισχύος στην Ανατολική Μεσόγειο. Βεβαίως περιμένουμε αντίδραση και έχουμε εξετάσει όλα τα εναλλακτικά σενάρια ακόμη και την πρόκληση θερμού επεισοδίου, παρότι το θεωρούμε ακραίο και εκτιμούμε ότι η Τουρκία δεν θα φθάσει μέχρι εκεί υπακούοντας τα δικά της συμφέροντα. Η ελληνική κυβέρνηση είχε προβλέψει την αντίδραση της Τουρκίας και γι αυτό ο πρωθυπουργός θα συναντηθεί αρχές Δεκεμβρίου με τον ομόλογό του κ. Νταβούτογλου”

1

Το καίριο ερώτημα πάντως είναι αν μετά την Τριμερή στο Κάιρο η τουρκική κυβέρνηση αμφισβητήσει εμπράκτως την ελληνική κυριαρχία στέλνοντας ενδεχομένως το Μπαρμπαρός στην ΑΟΖ νοτίως του Καστελόριζου προστατευόμενο από τουρκικά πολεμικά που θα έχουν εντολή να εφαρμόσουν κανόνες εμπλοκής.

Ο μόνος λόγος που η Ελλάδα δεν επεκτείνει τα χωρικά της ύδατα και δεν διακηρύσσει την υφαλοκρηπίδα της είναι η απειλή πολέμου από τη Τουρκία. Όμως η Τουρκία αξιοποιώντας στο έπακρο την απειλή αυτή έχει μεταθέσει την αντιπαράθεση στο επίπεδο της ΑΟΖ όπου ελπίζει ότι θα βρει ισχυρότερα γι’ αυτήν διεθνολογικά επιχειρήματα και κάποιο είδος διαπραγμάτευσης διεθνούς διαιτησίας ή και σιβυλλικών δηλώσεων διεθνών παραγόντων που θα αποδυναμώνουν είτε θα παγώνουν τις Ελληνικές ενέργειες ή θα αναγνωρίζουν δικαιώματα και στη Τουρκική πλευρά .

Συνεπώς είναι κρισιμότατες οι διπλωματικές ενέργειες και οι συμμαχίες που αναπτύσσονται και θα αναπτυχθούν. Η αποτελεσματικότητά τους θα αποδειχθεί στη πράξη.

Οι ανούσιες ρητορικές και οι προσφυγές σε διεθνείς οργανισμούς που δεν μπορούν ή δεν θέλουν να λύσουν το πρόβλημα δεν αποδίδουν.

Η διακοπή των συνομιλιών ένταξης της Τουρκίας στην ΕΕ είναι το μόνο σίγουρο μέτρο που μπορούν να υλοποιήσουν αποτελεσματικά από μόνες τους η Ελληνική και η Κυπριακή πλευρά αν και αυτό όπως φαίνεται ελάχιστα ενδιαφέρει τη Τουρκική πλευρά. Η οποιαδήποτε αποτελεσματικότητα όλων των άλλων μέτρων θα εξαρτηθεί από τις διεθνείς ισορροπίες που διαμορφώνονται αυτή τη στιγμή και από τα ανταλλάγματα που θα διεκδικηθούν από τη Τουρκία και θα εκχωρηθούν άμεσα ή έμμεσα.

Έτσι οι διπλωματικές ενέργειες και οι συμμαχίες για την εγκαθίδρυση της ΑΟΖ θα πρέπει να συνεχισθούν με υπομονή, ψυχραιμία και αποτελεσματικότητα, από τη στιγμή που επελέγη αυτή η στρατηγική.

Η Κύπρος δεν πρέπει να χάσει το κύριο στόχο της που είναι η συνέχιση των γεωτρήσεων και η τελική εκμετάλλευση των κοιτασμάτων. Δεν πρέπει να πέσει στη παγίδα και να επιτρέψει σε άλλους τριτογενείς παράγοντες να την βγάλουν εκτός προγράμματος.

Είναι αναγκαίο όμως και η Ελλάδα να προετοιμάζεται με ψυχραιμία και διακριτικότητα.

Οι Ένοπλες Δυνάμεις ειδικά την τελευταία δεκαετία αφέθηκαν κυριολεκτικά στην τύχη τους. Εκτός από τη μάστιγα της διαφθοράς, πανάκριβα οπλικά συστήματα που αγοράστηκαν με τα χρήματα των φορολογουμένων αφέθηκαν να ρημάζουν. Είχαν αγοραστεί έτσι κι αλλιώς χωρίς καμία συμφωνία υποστήριξης να τα συνοδεύει.

Παγκόσμια ελληνική πρωτοτυπία που βόλευε κάποιους. Παρουσίαζαν στην κοινή γνώμη “φθηνότερες” τις αγορές χωρίς να λένε ότι θα αναγκαζόμασταν να πληρώσουμε “χρυσάφι” για συντηρήσουμε αυτά που αγοράζαμε. Κάπως έτσι κάποιοι αποφάσισαν να καθηλώσουν αεροσκάφη ,να εγκαταλείψουν τα πλοία του Π/Ν στην τύχη τους ,να αφήσουν το θέμα των υποβρυχίων να “σέρνεται” , να παρακολουθούν τους δείκτες διαθεσιμότητας των μαχητικών αεροσκαφών να πέφτουν και να μην κάνουν τίποτα, να παραλαμβάνουν αεροσκάφη “του κουτιού” και να μη τα χρησιμοποιούν.

‘Οσο για την τριμερή Σύνοδο Κορυφής και τη Διακήρυξη του Καΐρου, συνιστούν αναμφίβολα διπλωματική επιτυχία της Ελλάδας.

AOZ_L

Η Αίγυπτος άλλαξε μία πάγια τακτική να αποφεύγει την οριοθέτηση της κοινής υφαλοκρηπίδας και ΑΟΖ της με την Ελλάδα. Κάθε φορά που έθετε τέτοιο ζήτημα η ελληνική διπλωματία οι Αιγύπτιοι έλεγαν ότι θα πρέπει να λυθούν πρώτα οι διαφορές Ελλάδας-Τουρκίας. Στην ουσία αποδεχόταν την τουρκική θέση ότι το Καστελόριζο δεν διαθέτει υφαλοκρηπίδα.

Αυτό άλλαξε παρά τις προσπάθειες ενός ισχυρού πυρήνα της διπλωματικής γραφειοκρατίας της Αιγύπτου που παραμένει φιλοτουρκικά προσανατολισμένη να εμποδίσει τον πρόεδρο Αλ Σίσι να πάρει καθαρή θέση.

Οι αιτίες είναι διάφορες. Κατ΄αρχήν το καθεστώς Ερντογάν είχε στενές σχέσεις με το καθεστώς Μόρσι στην Αίγυπτο και αντέδρασε στον νυν πρόεδρο Σίσι. Ακολούθως η νέα κυβέρνηση θεωρεί ότι η Τουρκία και το Κατάρ ενισχύουν τις δυνάμεις που δρούν εναντίον της τόσο στο εσωτερικό όσο και στα σύνορα της Αιγύπτου.

Υπάρχει όμως και η παραδοσιακά δεσπόζουσα θέση της Αιγύπτου στον μουσουλμανικό αραβικό κόσμο την οποία αμφισβητεί η Τουρκία που διεκδικεί τον πρώτο λόγο μεταξύ των μουσουλμανικών κρατών. Στο πλαίσιο αυτό η Αίγυπτος δεν θέλει να δει την Τουρκία που είναι ήδη ισχυρή να ενισχύει περαιτέρω τον ρόλο της με την εκμετάλλευση δικών της υδρογονανθράκων.

Η ελληνική όσο και η κυπριακή διπλωματία θεωρούν ότι η τριμερής με την Αίγυπτο έχει τις ευλογίες της Ουάσινγκτον γιατί όπως λένε θέλει να ενισχύσει και να σταθεροποιήσει το καθεστώς Αλ Σίσι. Ωστόσο η θέση αυτή αμφισβητείται καθώς η Τουρκία διαδραματίζει σημαντικό ρόλο σε διάφορα μέτωπα στην ευρύτερη περιοχή .

Η προοπτική πάντως είναι να ενταχθούν στην τριμερή δύο ακόμη χώρες, η Ιορδανία και ο Λίβανος.

Παράλληλα προωθείται αντίστοιχη τριμερής Σύνοδος Κορυφής που θα λάβει χώρα τον Ιανουάριο μεταξύ Ελλάδας-Κύπρου-Ισραήλ. Διαμορφώνονται έτσι προϋποθέσεις για περαιτέρω απομόνωση της Τουρκίας προκειμένου να υποχρεωθεί να εγκαταλείψει την τακτική των προκλήσεων με επίδειξη στρατιωτικής δύναμης και να δεχθεί να συνδιαλλαγεί επί τη βάση του διεθνούς δικαίου. Μέσα σε αυτό το ευρύτερο πλαίσιο η ελληνική κυβέρνηση θεωρεί ότι τυχόν άσκηση στρατιωτικής βίας από την Τουρκία θα της δημιουργήσει περισσότερα προβλήματα με τις χώρες της περιοχής και με την ΕΕ.

Έναντι των εκτιμήσεων αυτών πάντως κύκλοι του υπουργείου Εξωτερικών διατηρούν πολύ μεγάλες επιφυλάξεις γιατί θεωρούν ότι θα έπρεπε να δοθεί στην Τουρκία η δυνατότητα εύσχημης υποχώρησης και αποκλιμάκωσης.

Το περιβάλλον του Μεγάρου Μαξίμου όσο και το υπουργείο Εξωτερικών αποδέχονται την εκτίμηση ότι τα θέματα της Ανατολικής Μεσογείου και οι ΑΟΖ συνδέονται με την γενικότερη στρατηγική της Τουρκίας που περιλαμβάνει τις διαφορές που συντηρεί με την Ελλάδα. Η ηγεσία του υπουργείου Εξωτερικώνπιστεύει επίσης,σύμφωνα με πληροφορίες ότι η Τουρκία διαθέτει και εκείνη επιχειρήματα και ότι αργά ή γρήγορα θα υπάρξει συνολικός διάλογος. Το Μαξίμου πάλι εκτιμά ότι δεν θα υπάρξει εκμετάλλευση των υδρογονανθράκων της περιοχής χωρίς κάποιου είδους συμμετοχή και της Τουρκίας.

Το θέμα είναι τώρα πως θα διαχειριστούμε την κατάσταση. Γύρω μας με ασύλληπτη ταχύτητα παίζεται ένα σοβαρό γεωπολιτικό και ενεργειακό παιχνίδι στο οποίο δεν μπορεί να μην παίξουμε κι εμείς. Εκτός αν έχουμε αποφασίσει να εκχωρήσουμε τα πάντα. Και πρώτα απ΄ όλα τα δικαιώματά μας…

Continue Reading
Advertisement